Thang đo có tên, có chuẩn, và có ngưỡng
Độ rõ lời nói được đo bằng STI, Speech Transmission Index, chỉ số truyền đạt lời nói. Phương pháp đo được quy định trong IEC 60268-16. Thang chạy từ 0 đến 1.
STI không đo âm lượng. Nó đo một thứ khác hẳn: bao nhiêu phần thông tin trong lời nói còn nguyên vẹn khi tới tai người nghe. Tiếng vang làm nhòe thông tin. Tiếng ồn nền che lấp thông tin. Loa đặt sai chỗ làm âm phản xạ lấn át âm trực tiếp. STI gộp tất cả những thứ đó lại thành một con số duy nhất.
Với hệ thống âm thanh thông báo và sơ tán, các tiêu chuẩn châu Âu quy định ngưỡng đạt là STI trung bình từ 0,50 trở lên, và tại mọi điểm đo không được thấp hơn 0,45. Đây là sàn pháp lý, không phải mục tiêu chất lượng.
Một hệ thống đạt chuẩn sơ tán vẫn có thể là một hệ thống nghe rất tệ. Hai chuyện đó không mâu thuẫn. Sàn tối thiểu được thiết kế để người ta sống sót, không phải để người ta nghe hay.
Đây là chỗ nhiều hồ sơ thiết kế Việt Nam trượt chân. Hội trường được nghiệm thu đạt chuẩn sơ tán, và sáu tháng sau không ai nghe được diễn giả nói gì. Không có gì sai về pháp lý. Chỉ là hồ sơ đã lẫn lộn giữa một ngưỡng để sống sót và một ngưỡng để làm việc.
Với hội trường, phòng họp, giảng đường, nơi người ta phải ngồi nghe hai tiếng đồng hồ, ngưỡng làm việc thật sự bắt đầu từ 0,60. Dưới mức đó, người nghe vẫn hiểu, nhưng họ phải căng tai để hiểu. Và căng tai trong hai tiếng thì đến phút thứ bốn mươi họ ngừng nghe.
